Al bijna 500 jaar roggebrood wegen bij de Muldersfluite
HENGELO/ZELHEM - Veel activiteiten vinden dit jaar plaats op Hemelvaartsdag, maar de echt eeuwenoude unieke traditie in de gemeente Bronckhorst is op donderdag 14 mei. Dan worden weer roggebroden aangevoerd bij de Muldersfluite aan de Zelhemseweg 44 tussen Hengelo en Zelhem. Daar worden de smakelijke roggebroden gewogen en geveild. Vorig jaar 500 pond! De opbrengst gaat naar een goed doel. Toegang is gratis. Volop folkloristische activiteiten vanaf 12.30 uur. Aankomst versierde boerenbroodwagen rond 13.30 uur.
Sinds 1529 mochten alleen boeren die eigenaar waren van een boerderij op de Markegronden van het Gooy, Dunsborg en op de Zellemmer-Hattemermarke plaggen en turf steken. Elk jaar op Hemelvaartsdag moesten ze dan een roggebrood van minstens 22 pond leveren bij de Dunsborger molen. Dit brood was voor de arme bewoners van de gemeente. Die dag bij de Muldersfluite (fluite is kermis) groeide uit tot jaarlijkse feestdag van de Markegenoten.
Degene die het zwaarste brood leverde - vaak meer dan 100 pond - kreeg twee flessen wijn. Wie roggebrood van minder dan 22 pond leverde, moest zes stuivers boete betalen. Vanaf 1772 werd niet leveren bestraft met dubbele levering in het volgend jaar. Vanaf 1807 verdeelden de Markenrichters het brood onder de arme mensen van diaconie Hengelo en Zelhem. Zo was 3/4 deel voor de protestanten en 1/4 deel voor de katholieken in Keijenborg en Hengelo.
Zo is de archieven is terug te vinden, dat in het jaar 1866 de 94 cijnsplichtige boeren maar liefst 2477 pond roggebrood leverden! Keijenborg kreeg daarvan 619 pond en Zelhem en Hengelo elk 929 pond om onder arme bewoners te verdelen. Na ontbinding van de Marken en aanstellen van gemeentebesturen besloten de eigenaren van de boerderijen de traditionele broodlevering bij Muldersfluite als blijvende herinnering in ere te houden. Deze erven (de oude bestaande boerderijen) blijven als cijnsplichtigen belast met het jaarlijks leveren van roggebrood.
Bij de broodweging op Hemelvaartsdag lopen de blaaskapel met boerendansers en rijtuig van de burgemeester voorop. Dan volgen paard en versierde broodwagen met de door de cijnsplichtige boeren geleverde roggebroden. De Goudse pijp rokende notabelen en burgemeester kijken toe bij het wegen van de grootste broden door veilingmeester en weger. Die grootste broden worden eerst onder de toeschouwers geveild. Daarna is het tijd voor de verkoop van het andere gesneden roggebrood. Vorig jaar woog het grootste brood, van Erve Honnekink, 45 pond en in totaal werd 543 pond roggebrood aangeleverd voor het goede doel.
Vorig jaar ontving Stichting Litania het mooie bedrag van 1350 euro. Deze keer is de opbrengst voor de Activiteitencommissie Keijenborg, die al meer dan 35 jaar activiteiten organiseert voor alle kinderen in de leeftijd van vier tot en met tien jaar uit Keijenborg en omgeving. Het team van enthousiaste vrijwilligers zorgt voor afwisselende speel- en knutseldagen voor de jeugd. Kosten voor huur van locaties en materialen lopen echter op. Men hoopt alle activiteiten voor deze doelgroep in de toekomst toegankelijk te kunnen houden.
Deze eeuwenoude vorm van gemeenschappelijke armenzorg is feitelijk een voorloper van de huidige sociale voorzieningen. Dit unieke gebeuren is in Nederland alleen nog bij de Muldersfluite te zien. Iedereen is meer dan welkom om sfeer en smakelijk en oergezond roggebrood te proeven.
De website van Oud Zelhem biedt meer informatie over Muldersfluite en Marken rond Zelhem en Hengelo.